تبلیغات
ArtBook

ArtBook
کتاب هنر

فجر

امسال جشنواره فجر وارد چهارمین دهه زندگی خودش می‌شود. حالا جشنواره فیلم ما به قول خود برگزارکنندگانش به اوج و بلوغ رسیده است. توقعات‌مان از جشنواره بالا رفته و بی‌نظمی‌ها و آزمون و خطاها دیگر محلی از اعراب ندارند. امسال منتظر جشنواره‌ای هستیم که کامل و درست برگزار شود...

هرچند تازه داریم به آیین برگزاری جشنواره عادت می‌کنیم. همین سال گذشته بود که محمد خزاعی، دبیر جشنواره ‌سی‌ام فیلم فجر بعد از سه دهه تازه قوانین سفت و سختی برای زمان تحویل دادن فیلم‌ها به دفتر جشنواره گذاشت تا بی‌نظمی‌های سال‌های گذشته دیگر تکرار نشود. روشی که دبیر امسال جشنواره، محمدرضا عباسیان هم روی آن تاکید زیادی داشته است.

به گفته دفتر روابط عمومی جشنواره بیش از 90درصد فیلم‌هایی که فرم شرکت در جشنواره را پر کرده‌اند، در مرحله بازبینی قرار دارند. اما برای مردم ایران اهمیت جشنواره بیشتر به نام‌هایی است كه هر سال در آن شركت می‌كنند. البته كم و بیش همه جشنواره‌های دنیا به نام‌های بزرگ بهای بیشتری می‌دهند و حضور چهره‌های سرشناس به اعتبار جشنواره‌شان اضافه می‌كند، اما در جشنواره فجر اهمیت این حضور مضاعف است. شاید بیشتر به این دلیل كه كم پیش می‌آید كشف جدیدی در سینما داشته باشیم. فیلمسازان جوان ما كمتر موفق‌ می‌شوند كه فیلم‌هایی سینمایی بسازند كه هم در فرم و هم محتوا تماشاگر را جذب كند. در عوض قدیمی‌ترهایمان امضای خودشان را حفظ كرده‌اند. ممكن است فیلم‌شان خوب یا بد از كار دربیاید اما نكته‌ای كه هست در فیلم‌های بدشان هم سعی می‌كنند یك‌سری استانداردها را رعایت كنند. البته كه وقتی از فیلمسازان نسل‌های قبل هم حرف می‌زنیم فقط تعداد انگشت‌شماری هستند كه این ویژگی‌ها را دارند. از نسل فیلمسازان قدیمی اسم‌ و رسم‌دار كه هنوز بلدند حرف‌هایشان را در قالب سینما مطرح كنند، چند نفری بیشتر نمانده‌اند. جشنواره امسال هم نشان می‌دهد كه تعداد فیلمسازان باسابقه به نسبت فیلمسازان جوان خیلی كمتر شده است. جای اسامی مانند مسعود كیمیایی، بهرام بیضایی، رخشان بنی‌اعتماد و چند نفر دیگر در جشنواره امسال خالی است. با این حال همین نام‌های آشنا كافی هستند تا كنجكاوی مخاطب را برای تماشای فیلم‌هایشان برانگیزند. جالب است كه مروری داشته باشیم بر چهره‌های قدیمی كه امسال فرم حضور در جشنواره را پر كرده‌اند. كسانی كه سال‌هاست در سینمای ایران فعالند و امسال در سی‌ویكمین جشنواره فیلم فجر باید دید كه برآیند همه این فعالیت‌هایشان در طی این سال‌ها به چه اثری منجر شده است. بعضی از آنها كارنامه درخشان‌تری دارند و برخی هم فقط تعداد فیلم‌های كارنامه و سابقه‌شان زیاد است وگرنه چیز زیادی در چنته نداشته‌اند. به هر حال حضور نام‌های قدیمی، اعتبار و سرمایه جشنواره فجر است. باید حواس‌مان به كارهای فیلمسازانی كه سینما را با آنها تجربه كردیم، باشد. حتی اگر خیلی از مواقع ناامیدمان كنند.


مهرجویی: چه خوبه كه هستی

مهرجویی

هنوز هم داریوش مهرجویی جزو 5 فیلمساز مهم طراز اول كشورمان است. حضور او در جشنواره امسال می‌تواند مهم‌ترین برگ برنده برگزاركنندگان جشنواره باشد. این فیلمساز 73 ساله هنوز هم حضور پررنگی در سینما دارد. امسال برای چندمین سال متوالی فیلم جدیدی برای حضور در جشنواره فیلم فجر دارد. «چه خوبه كه برگشتی» نام فیلم جدید پرستاره داریوش مهرجویی است كه آبان‌ماه امسال كلید خورد و حالا برای اولین نمایش‌اش در جشنواره فیلم فجر آماده می‌شود. مهرجویی سینما را از سال 1346 با ساختن فیلم «الماس 33» شروع كرد. یك فیلم حادثه‌ای كه جوانی ساخته بود كه تازه درسش را در آمریكا تمام كرده بود. فلسفه می‌دانست و پرشور و حرارت بود. مهرجویی در كنار كیمیایی شاید تنها كارگردانان سینمای ایران باشند كه با دومین فیلم‌شان شهرت زیادی پیدا كردند. مهرجویی بعد از «الماس 33» كه فیلم چندان شاخصی نبود سراغ نمایشنامه معروف غلامحسین ساعدی رفت و «گاو» را با بازی درخشان عزت‌الله انتظامی ساخت. فیلمی كه برای اولین‌بار باعث شد سینمای ایران در جشنواره‌های بین‌المللی حضور پیدا كند. نام بردن از فیلم‌های مهم كارنامه مهرجویی مانند «اجاره‌نشین‌ها»، «هامون»، «لیلا» و «درخت گلابی» كار عبثی است. هر فیلم تازه در كارنامه مهرجویی اتفاق مهمی برای سینمای ایران است چه مثل «سنتوری» قربانی سوءتفاهم‌ها شود، چه مثل «آسمان محبوب» به نمایش درنیاید و چه مثل فیلم آخرش «نارنجی‌پوش» اثری شود كه طرفداران آن را در حد و اندازه استاد نمی‌دانند. می‌گویند فیلم جدید مهرجویی كار پر كاراكتری است كه در فضای طنز می‌گذرد و شاید از این جهات كمی به «مهمان مامان» شباهت داشته باشد. رضا عطاران، حامد بهداد، حسن پورشیرازی، مهناز افشار و لیلا حاتمی در فیلم جدید مهرجویی حضور دارند. حضور مهرجویی نعمتی برای سینمای ایران است.

حاتمی‌كیا: بازگشت سلحشور

حاتمی كیا

ابراهیم حاتمی‌كیا از نسل فیلمسازان بعد از انقلاب است. یكی از مهم‌ترین فیلمسازانی كه حاصل انقلاب اسلامی بوده و بخصوص در زمینه سینمای دفاع مقدس، بهترین فیلم‌های این ژانر را ساخته است. اولین فیلمش «هویت» را سال 1365 ساخت. در طول بیش از دو دهه فیلمسازی، چیزی حدود 20 فیلم ساخته است. مهم‌ترین‌شان «از كرخه تا راین»، «بوی پیراهن یوسف»، «آژانس شیشه‌ای»، «خاكستر سبز»، «به رنگ ارغوان» و «گزارش یك جشن» است كه البته این آخری دچار حاشیه‌هایی شد و به نمایش درنیامد. حاتمی‌كیا بعد از «موج مرده» كه توقیف شد و بعد هم با حذفیات بسیاری اكران شد، از ساخت فیلم‌های دفاع مقدس تقریبا برید. به جایش فیلم‌های اجتماعی تند و تیزی مانند «به رنگ ارغوان» و «ارتفاع پست» را ساخت كه هر دویشان جزو آثار خوب كارنامه وی هستند. «به نام پدر» بازگشت كوتاهی به سینمایی بود كه حاتمی‌كیا متخصص‌اش بود اما بعد كاملا به بیراهه زد و فیلم اجتماعی «دعوت» را ساخت كه عجیب‌وغریب‌ترین و دورترین اثر به كارنامه حاتمی‌كیاست. خبر خوش جشنواره فجر امسال این است كه حاتمی‌كیا دوباره با فیلمی كه پس‌زمینه جنگ دارد، به سینما بازگشته است. «چ»(كه متاسفانه نام چندان خوبی برای فیلم نیست) روایت تنها دو روز از زندگی شهید مصطفی چمران است. فریبرز عرب‌نیا، نقش شهید چمران را بازی‌ می‌كند و اختلافات او با كارگردان برای فیلمبرداری پلان آخر جنجال‌های زیادی به راه انداخت كه در نهایت هم آن پلان با حضور یك بدل‌كار گرفته شد.


داوودنژاد: وفادار به سینمای بدنه

داوودنژاد

علیرضا داوودنژاد نه فقط كارگردان فعالی است كه در حوزه مدیریتی سینما هم چند سالی حضوری پررنگ داشته است. رییس انجمن كارگردانان بود و یكی از فیلمسازانی كه همیشه نسبت به اكران فیلم‌های ایرانی و بحث سینمای بدنه حساس بود و حتی در دوره‌ای كه كسی توجه چندانی به این موارد نشان نمی‌داد، داوودنژاد همیشه در این رابطه حرف می‌زد. خانواده داوودنژاد را دیگر همه می‌شناسند. شاید علیرضا داوودنژاد اولین كسی بود كه به ذهنش رسید برای طبیعی جلوه دادن فیلم‌هایش و برداشتن برخی موانع از سر راه، از اعضای خانواده‌اش به عنوان بازیگر استفاده كند. علیرضا داوودنژاد كه فیلمسازی را از دهه 50 با ساخت فیلم «نازنین» شروع كرده بود و بعد از انقلاب هم یكی از مهم‌ترین فیلم‌های دهه 60، یعنی «خانه عنكبوت» را ساخت در دهه 70 با ساخت «مصائب شیرین» با بازی اعضای خانواده‌اش بدعتی جدید در سینمای ایران گذاشت. سبكی كه هر گاه به آن رجوع می‌كند، فیلم‌هایش با استقبال بیشتری بخصوص از سوی منتقدان مواجه می‌شوند. با این وجود داوودنژاد كه به سینمای بدنه و فروش فیلم اعتقاد داشت بعد از ساخت یكی دو فیلم دیگر به این سبك سراغ فیلم‌های كمدی یا پرستاره رفت. «ملاقات با طوطی»، «هشت‌پا» و «تیغ‌زن» از محصولات شكست‌خورده پرستاره وی هستند كه خوشبخاتنه باعث شدند دو سال پیش او بار دیگر سراغ فیلمی اجتماعی برود كه به سبك و سیاق خودش نزدیك‌تر بود. «مرهم» از سوی منتقدان بسیار ستایش شد. در جشنواره فجر امسال فیلم «كلاس هنرپیشگی» را دارد كه به زندگی و روابط چند كارآموز كلاس های هنرپیشگی می‌پردازد. خود داوودنژاد گفته كه تاكنون فیلمی شبیه به این نساخته بوده.


درخشنده: تعهد به جای سینما

خیلی از فیلمسازان دنیا هستند كه معتقدند سینما ابزاری برای انتقال پیام‌های اجتماعی و اخلاقی است. قطعا در ایران پوران درخشنده یكی از كارگردانانی است كه كاملا به این امر اعتقاد دارد. كارنامه كاری‌اش كه از سال 1365 با فیلم «رابطه» شروع می‌شود تا آخرین فیلمش « هیس! دخترها فریاد نمی زنند» كه فرم حضور در جشنواره فجر امسال را پر كرده است، همگی به دردهای اجتماعی می‌پردازند. درخشنده در دهه 60 یكی از مهم‌ترین فیلم‌های اجتماعی سینمای ایران را ساخت: «پرنده كوچك خوشبختی» درباره رابطه یك دختر گنگ با پدرش كه بارها از تلویزیون هم پخش شد. از میان فیلم‌هایش «شمعی در باد» با بازی بهرام رادان بیشتر از بقیه مورد توجه قرار گرفت. در فیلم جدیدش كه باز هم در گونه اجتماعی است، شهاب حسینی، مریلا زارعی، طناز طباطبایی، جمشید هاشم‌پور، فرهاد آئیش، امیر آقایی، بابک حمیدیان و هادی مرزبان بازی می‌كنند. نكته جالب است چون درخشنده در سال‌های اخیر كمتر در فیلم‌هایش از چهره‌های مطرح استفاده كرده بود. از آنجا كه صحنه‌هایی از فیلم در دادگاه كیفری تهران فیلمبرداری شده، می‌شود حدس زد كه این فیلم هم نگاهی انتقادی به مسائل بزهكاران دارد.


شایقی: هم فیلمساز و هم منتقد

امروز دیگر كمتر كسی به یاد دارد كه سیامك شایقی زمانی نقد فیلم هم می‌نوشت. وقتی وارد فیلمسازی شد، از او به عنوان منتقدی یاد می‌كردند كه حالا قصد دارد فیلمسازی را هم تجربه كند اما امروز دیگر شایقی بیشتر با عنوان كارگردانی و فیلم‌هایش شناخته می‌شود تا نقدهایش. فیلمسازی را از اواسط دهه 60 با ساختن «جهیزیه‌ای برای رباب» شروع كرد. فیلمی كه چهره‌های مهم سینمای ایران چون هادی اسلامی، پروانه معصومی، فاطمه معتمدآریا، فهیمه راستكار و ایرج طهماسب در آن ایفای نقش می‌كردند و از فیلم‌های به یادماندنی دهه 60 در زمینه مطرح كردن معضلات اجتماعی است. فیلم‌هایی كه در دهه 70 و 80 ساخت هیچ‌كدام چندان موفق نبودند. بنظر می‌رسد مشكل شایقی این باشد كه نتوانسته با زمانه جلو بیاید. به هر حال نمی‌شود انكار كرد كه او از فیلمسازانی است كه باید همچنان كارهایش را دنبال كرد. ممكن است فیلم امسالش دوباره خاطره خوش فیلم‌های دهه شصتش را زنده كند. حسین یاری، هانیه توسلی و بهناز جعفری بازیگران اصلی «ابرهای ارغوانی» هستند كه امسال در جشنواره فجر به نمایش درخواهد آمد. شایقی گفته كه این فیلمش بی‌ربط به فیلم قبلی‌اش«خواب زمستانی» نیست اما در فرمی متفاوت روایت می‌شود.


راعی: پررنگ در سینمای دفاع مقدس

مجتبی راعی، فیلمساز حوزه دفاع مقدس و سینمای دینی است. از سال 67 كه كارگردانی را آغاز كرده تا به امروز حدود 10 فیلم ساخته است كه تقریبا همه آنها مرتبط با موضوع جنگ بوده‌اند. اولین فیلمش، «انسان و اسلحه» بود كه فرج‌الله سلحشور، كارگردان دینی این روزهای سینمای ایران در آن بازی می‌كرد. آخرین فیلمش «عصر روز دهم» را سال 87 ساخت كه با وجود بازی هانیه توسلی، به عنوان یك بازیگر چهره، فروش خوبی نداشت. امسال با فیلمی به نام «ترنج در ترنج» در جشنواره شركت دارد. «ترنج در ترنج» با مضمونی عمیق و معناگرا در ادامه آثار قبلی مجتبی راعی به شمار می‌آید. در این فیلم علاوه بر رضا ناجی که نقش اصلی فیلم را برعهده دارد، حسین محجوب، محمود پاک نیت، محمدرضا داودنژاد، اتابک نادری، محمود نظرعلیان، حوریه امیری، رضا باقری، حمیده مقدس‌زاده و تعدادی از هنرمندان شهرهای زنجان و همدان نیز به ایفای نقش می‌پردازند. بخش‌هایی از فیلم در شهر زنجان فیلمبرداری شده است. فیلم تابستان امسال كلید خورد و الان برای شركت در جشنواره فیلم فجر آماده است. «ترنج در ترنج» از تولیدات واحد برون مرزی صداو سیما به شمار می‌رود.


فرامرز قریبیان: آقای بازیگر

اسم فرامرز قریبیان كه می‌آید ناخودآگاه همه یاد مسعود كیمیایی می‌افتند. نه فقط بخاطر اینكه قریبیان اولین حضورش در سینما را با اولین فیلم كیمیایی «بیگانه بیا» در سال 1347 تجربه كرد بلكه بیشتر به این خاطر كه بهترین نقش‌آفرینی‌های قریبیان در فیلم‌های كیمیایی بوده است. قریبیان به عنوان بازیگر در میان مردم شناخته شده است. تعداد فیلم‌ها و سریال‌هایی كه بازی كرده نشان می‌دهد كه چقدر در همه این سال‌ها در عرصه بازیگری فعال بوده است. اما جالب است بدانید كه قریبیان بعد از انقلاب و در دهه 60 فیلمسازی را هم شروع كرد. اولین فیلمی كه در آن نامش به عنوان كارگردان خورد، «جدال در تاسوكی» بود. قریبیان چهار فیلم بیشتر نساخته است و همه فیلم‌هایی را كه ساخته، خودش هم تهیه‌كنندگی‌شان را برعهده داشته است. فیلمنامه «گناهكاران» آخرین فیلم وی را كه در جشنواره فجر امسال حضور دارد، پسرش سام قریبیان نوشته است و همایون ارشادی، هومن برق‌نورد، كوروش تهامی، رامبد جوان و امید روحانی بازیگران مهم آن هستند. شاید این اولین فیلم قریبیان باشد كه نامش را به عنوان كارگردان هم میان مردم جا بیندازد. تا به امروز كه وزنه بازیگری‌اش خیلی سنگین‌تر از كارگردانی بوده است.




طبقه بندی: سینما، اخبار،
برچسب ها: مهرجویی: چه خوبه كه هستی، حاتمی‌كیا: بازگشت سلحشور، داوودنژاد: وفادار به سینمای بدنه، درخشنده: تعهد به جای سینما، شایقی: هم فیلمساز و هم منتقد، راعی: پررنگ در سینمای دفاع مقدس، فرامرز قریبیان: آقای بازیگر،
[ سه شنبه 12 دی 1391 ] [ 02:06 ق.ظ ] [ حسین مهرعلی ] [ نظرات ]
.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ
لینک های مفید
لینک دوستان
صفحات جانبی
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :
امکانات وب